Báo cáo một trường hợp: đột quỵ thiếu máu não tái phát ở bệnh nhân nam trẻ tuổi có kháng thể kháng phospholipid igm dương tính
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Tổng quan: Kháng thể kháng phospholipid (aPL) có liên quan đến các biến cố huyết khối, đặc biệt ở bệnh nhân trẻ tuổi. Chiến lược chống huyết khối tối ưu nhằm ngăn ngừa tái phát đột quỵ vẫn còn là vấn đề gây tranh cãi, đặc biệt là khi so sánh hiệu quả giữa các thuốc chống đông đường uống tác dụng trực tiếp (DOAC) và các thuốc kháng vitamin K (VKA). Báo cáo ca bệnh: Bệnh nhân nam 41 tuổi, không tiền sử tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, đái tháo đường hay bệnh lý tim mạch mạn tính, nhập viện vì đột ngột nói khó, tê bì yếu nửa người T, Holter ECG 48 giờ không có rối loạn nhịp và Holter HA bình thường, siêu âm tim qua thực quản không xác định PFO hay thông liên nhĩ, MRI sọ não: ghi nhận nhồi máu não cấp tính vùng thùy chẩm phải. Ra viện được dùng rivaroxaban 20 mg/ngày. Bệnh nhân đột quỵ tái phát 1 lần sau ra viện khoảng 3 tuần khi đang dùng rivaroxaban và tuân thủ điều trị tốt. Các xét nghiệm sàng lọc bệnh tự miễn sau đó cho thấy kháng thể kháng phospholipid IgM dương tính đơn độc (23,3 U/mL; ngưỡng dương tính >10), vẫn tăng cao tương tự khi xét nghiệm lại sau 12 tuần, trong khi anti-cardiolipin, anti-β2-glycoprotein I, p-ANCA và c-ANCA âm tính; chưa có kết quả lupus anticoagulant. Bệnh nhân được điều trị kháng vitamin K (INR mục tiêu 2,0–3,0) kết hợp với hydroxychloroquine và methylprednisolone và theo dõi sau 1 năm không ghi nhận đột quỵ tái phát trên nền tuân thủ điều trị tốt; do là một ca bệnh đơn lẻ và điều trị phối hợp nhiều thuốc nên chưa đủ cơ sở kết luận về hiệu quả của từng thuốc.
Kết luận: Cần tầm soát kháng thể kháng phospholipid ở bệnh nhân đột quỵ thiếu máu não trẻ tuổi và xác nhận chẩn đoán hội chứng kháng phospholipid bằng các xét nghiệm tiêu chuẩn (lupus anticoagulant, anti-cardiolipin, anti-β2-glycoprotein I; lặp lại sau ít nhất 12 tuần). Thuốc chống huyết khối dự phòng thứ phát cần được lựa chọn dựa trên căn nguyên đã được xác lập; ở ca bệnh này, aPL IgM dương tính dai dẳng sau 12 tuần nhưng đơn độc và chưa có lupus anticoagulant, nên chưa đủ bằng chứng khẳng định hội chứng kháng phospholipid là nguyên nhân trực tiếp gây đột quỵ tái phát.
Từ khóa
kháng thể kháng phospholipid, đột quỵ tái phát, đột quỵ ở người trẻ tuổi
Chi tiết bài viết
Tài liệu tham khảo
2. Rout P, Goyal A, Singhal M. Antiphospholipid syndrome. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK430980/
3. Barbhaiya M, Zuily S, Nalli C, et al. 2023 ACR/EULAR Antiphospholipid Syndrome Classification Criteria. Ann Rheum Dis. 2023;82(10):1258-1270. doi:10.1136/ard-2023-224609
4. Schreiber K, Sciascia S, de Groot PG, et al. Antiphospholipid syndrome. Nat Rev Dis Primers. 2018;4:17103. doi:10.1038/nrdp.2017.103
5. Pengo V, Denas G, Zoppellaro G, et al. Rivaroxaban vs warfarin in high-risk patients with antiphospholipid syndrome (TRAPS): a randomized, open-label, non-inferiority trial. Blood. 2018;132(13):1365-1371. doi:10.1182/blood-2018-04-848333
6. Tektonidou MG, Andreoli L, Limper M, et al. EULAR recommendations for the management of antiphospholipid syndrome in adults. Ann Rheum Dis. 2019;78(10):1296-1304. doi:10.1136/annrheumdis-2019-215213
7. Kleindorfer DO, Towfighi A, Chaturvedi S, et al. 2021 Guideline for the prevention of stroke in patients with stroke and transient ischemic attack: a guideline from the American Heart Association/American Stroke Association. Stroke. 2021;52(7):e364-e467. doi:10.1161/STR.0000000000000375
8. Cohen H, Hunt BJ, Efthymiou M, et al. Rivaroxaban versus warfarin to treat patients with thrombotic antiphospholipid syndrome, with or without systemic lupus erythematosus (RAPS): a randomised, controlled, open-label, phase 2/3, non-inferiority trial. Lancet Haematol. 2016;3(9):e426-e436. doi:10.1016/S2352-3026(16)30079-5
9. Woller SC, Stevens SM, Kaplan D, et al. Apixaban compared with warfarin to prevent thrombosis in thrombotic antiphospholipid syndrome: a randomized trial. Blood Adv. 2022;6(6):1661-1670. doi:10.1182/bloodadvances.2021005808
10. Hart RG, Sharma M, Mundl H, et al. Rivaroxaban for stroke prevention after embolic stroke of undetermined source. N Engl J Med. 2018;378(23):2191-2201. doi:10.1056/NEJMoa1802686
11. Diener HC, Sacco RL, Easton JD, et al. Dabigatran for prevention of stroke after embolic stroke of undetermined source. N Engl J Med. 2019;380(20):1906-1917. doi:10.1056/NEJMoa1813959
Các bài báo tương tự
- Phạm Thị An, Phạm Như Hùng, Phạm Văn Tùng, Nguyễn Phương Liên, Vũ Quỳnh Nga, Đặc điểm chức năng nhĩ trái trên siêu âm đánh dấu mô cơ tim ở bệnh nhân rung nhĩ không do bệnh van tim , Tạp chí Phẫu thuật Tim mạch và Lồng ngực Việt Nam: SỐ ĐẶC BIỆT - HỘI NGHỊ TIM MẠCH QUỐC TẾ HÀ NỘI NĂM 2026
Ông/Bà cũng có thể bắt đầu một tìm kiếm tương tự nâng cao cho bài báo này.