Ghép tim: thành tựu và tương lai ở việt nam

Nguyễn Hữu Ước

##plugins.themes.bootstrap3.article.main##

Tóm tắt

Từ 6 / 2010 đến 5 / 2017, trong số 16 ca ghép tim thì: 2 ca tại Học viện Quân y – bệnh viện 103; 1 ca tại bệnh viện Trung ương Huế; 13 ca tại bệnh viện Hữu nghị Việt Đức. Ngoài ra còn 1 ca ghép tim-thận tại bệnh viện Việt Đức (12/2012) và 1 ca ghép khối tim-phổi tại bệnh viện Trung ương Huế (7/2015). Có 100% các ca ghép thành công về mặt kỹ thuật, và 100% bệnh nhân ghép tim sống sau mổ > 30 ngày; ca ghép tim-thận và ghép khối tim-phổi tử vong sớm sau mổ do rối loạn đông máu. Tổn thương tim ở người nhận: đa số là bệnh cơ tim giãn (15/18); 2 ca bệnh mạch vành; 1 ca bệnh tim bẩm sinh phức tạp.Tổng kết 14/16 ca ghép tim dokíp ghép tạng của Việt Đức thực hiện, cho thấy: 2 ca lấy tạng hiến từ thành phố Hồ Chí Minh; 1 ca phối hợpthực hiện tại bệnh viện 103; 2 ca ghép tim trẻ em – nhỏ nhất là 10 tuổi (21kg). Hiện còn sống 10/16 ca ghép tim (62,5%), dài nhất là 74 tháng. Đã tử vong 6 ca, nguyên nhân là: ngoài tim (3); thải ghép (2); nhiễm trùng phổi (1).Tại bệnh viện Việt Đức, cùng thời gian có 29 người hiến đa tạng chết não, với tỷ lệ ghép được gan là 27/29 (93,1%), ghép được thận là 100%; trong khi ghép được tim (kể cả ca tim-thận) chỉ có 14/29 (48,3%);khi cótạng hiến chết não thì luôn thiếu người nhận tim phù hợp; trong khi có hơn 30 cacó chỉ định ghép tim bị tử vong (do bệnh đã quá nặng khi đến Việt Đức, gia đình không đủ điều kiện …); bệnh nhân được ghép trong tình trạng quá nặng (có 13/14ca cần hồi sức tích cực, thở máy, thậm chí cả ECMO, siêu lọc máu); nguồn hiến tạng rất ít so với nhu cầu và phân bố không đồng đều, dù đã cố gắng tận dụng mọi nguồn cho tạng (ở xa trên 1700 km); không có cơ sở dữ liệu bệnh nhân chờ ghép tim ở cấp khu vực, quốc gia.

##plugins.themes.bootstrap3.article.details##

Tài liệu tham khảo

1. Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, Nghiên cứu ứng dụng ghép tim trên người từ người cho đa tạng chết não, Đề tài cấp Bộ Y tế 2011 - 2013, nghiệm thu năm 2014.
2. Học viện Quân y, Nghiên cứu triển khai ghép tim trên người lấy từ người cho chết não, Công trình KH & CN trọng điểm cấp Nhà nước KC.10.32/06-10, nghiệm thu năm 2010.
3. Bùi Đức Phú và CS, Qui trình kỹ thuật và hệ thống tổ chức trong ghép tim lấy từ người cho chết não, Nhà xuất bản Đại học Huế 2009.
4. Nguyễn Tiến Quyết, Nguyễn Quang Nghĩa, Trịnh Hồng Sơn, Nguyễn Hữu Ước và CS, Ghép tạng từ người cho chết não tại Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, Ngoại khoa, 2012, Tập 61(1-3):72-79.
5. Nguyen Huu Uoc, Pham Tien Quan, Heart Transplant for Dextrocardia Situs Inversus with Very Complex Very Complex Congenital Lesions a Challenge of Cardiac Surgery, Int J Clin Cardiol, 2015, 2:049.
6. Nguyễn Hữu Ước, Phạm Tiến Quân, Đoàn Quốc Hưng, Nguyễn Quốc Kính, Phạm Hữu Lư, Vũ Ngọc Tú, Nguyễn Tiến Quyết và CS, Kết quả bốn ca ghép tim đầu tiên từ người cho đa tạng chết não tại Bệnh viện hữu nghị Việt Đức, Ngoại khoa, 2012, Tập 62 (4):3-10.
7. Nguyễn Hữu Ước, Phạm Tiến Quân, Đoàn Quốc Hưng, Nguyễn Quốc Kính, Trịnh Hồng Sơn, Hà Phan Hải An, Nguyễn Tiến Quyết và CS, Kết quả phẫu thuật ghép tim từ người cho đa tạng chết não tại Bệnh viện Việt Đức, Tạp chí Y Dược học quân sự, 2012, Vol.37: 227-231.
8. Hong Ju Shin, Won Kyoung Jhang et al., Heart transplantation in pediatric patients: twelveyear experience of Asan medical center, J. Korean Med Scj, 2011 May, 26(5):593-598.
9. ISHLT, Heart transplantation Overall, Journal of Heart and Lung Transplant, 2016 Oct., 35(10): 1149-1205.
10.Kfoury AG, Renlund DG, Snow GL, Stehlik J, Folsom JW, Fisher PW, et al. A clinical correlation study of severity of antibody-mediated rejection and cardiovascular mortality in heart transplantation, J Heart Lung Transplant, Jan 2009;28(1):51-7.
11.Niloo M. Edwards, Jonathan M. Chen, Pamela A. Mazzeo, Cardiac Transplantation, Humana Press Inc 2004. Ramakrishna H, Jaroszewski DE, Arabia FA. Adult cardiac transplantation: A review of perioperative management Part – I, Ann Card Anaesth, Jan-Jun 2009;12(1):71-8.